Algemeen
Symposium over noodzaak snel handelen bij TIA/CVA
dinsdag 1 februari 2011
Op 17 februari a.s. vindt van 16.00-21.00 uur in de kapel van ziekenhuis Bernhoven in Oss het symposium ‘Use FAST to save brain’ plaats voor verwijzers en andere zorgprofessionals. “Want snel handelen is cruciaal bij een TIA (transient global amnesia) of CVA (cerbro vasculair accident),” aldus neuroloog Mariëlle Bartholomeus, samen met verpleegkundig consulenten neurologie Godelieve Heijmans en Els de Leeuw de motor achter dit symposium.
Helaas constateert Mariëlle Bartholomeus dat het nog te vaak voorkomt dat patiënten te laat naar het ziekenhuis komen.
Een TIA is een kortdurende stoornis van de doorbloeding in de hersenen. “De verschijnselen van een TIA verdwijnen vrij snel. Daardoor wordt vaak gedacht dat het wel mee zal vallen, maar een TIA kan een voorbode van een CVA (hersenbloeding of infarct) zijn. Hoe langer het duurt voor we kunnen handelen, hoe ernstiger de restverschijnselen zijn. Dat geldt zeer zeker bij een CVA.” Overleg altijd met de (dienstdoende) huisarts. In overleg met de huisarts en de neuroloog kan altijd medicatie gegeven worden. Een afspraak op de TIA polikliniek kan gemaakt worden. Hierbij worden alle (nu) bekende risicofactoren met onderzoek op een rij gezet en krijgt de patiënt meteen de uitslag.
Trombolyse
Trombolyse is dé behandeling om een infarct te lijf te gaan. “Dat moet wel binnen 4,5 uur gebeuren want daarna is het niet meer mogelijk”, vertelt Mariëlle. “Na de trombolyse wordt de patiënt op de Stroke Care Unit (SCU) bewaakt en kunnen we direct inspelen op eventuele veranderingen.” Bij een trombolyse wordt de bloeddoorstroming in het aangedane gebied hersteld met behulp van een bloedverdunnend medicijn (Alteplase). “Omdat het een sterk bloedverdunnend middel is, kan een bloeding een bijwerking zijn. Vandaar dat bewaking op de goed geoutilleerde SCU zo belangrijk is.”
Omdat een trombolyse alleen effectief is binnen 4,5 uur na het ontstaan van een doorbloedingsstoornis is het belangrijk dat huisartsen, patiënten en hun naasten de symptomen herkennen en tijdig handelen. “Last seen well,” noemt Mariëlle dat. “Als iemand om 7.00 uur binnenkomt en de patiënt of familie weet te vertellen dat er om 6.00 uur nog niets aan de hand was, kunnen we in actie komen. Gebeurt er echter ’s nachts iets en merkt de patiënt dat pas ’s ochtends bij het wakker worden, dan weten we niet met zekerheid wanneer het CVA heeft plaatsgevonden. We kunnen dan niet meer trombolyseren, maar natuurlijk nog wel andere dingen doen”.
FAST
Fast is de Engelse term voor snel én staat voor Face, Arm, Speech en Time ofwel:
welke verschijnselen ziet men: een scheefgetrokken mond, een arm die niet meer voldoende functioneert, verstoord spraakvermogen, en wanneer zijn die verschijnselen opgetreden. Is dat maximaal binnen 4,5 uur ontstaan: dan zo snel mogelijk naar het ziekenhuis om de behandeling te starten.
Bellen
Niet alleen de huisarts moet alert zijn op symptomen van een beroerte, dat geldt ook voor de patiënt zelf. “De patiënt moet niet te bescheiden zijn”, zegt Mariëlle Bartholomeus. “Wanneer je het niet vertrouwt, bel de (dienstdoende) huisarts voor overleg en zo nodig bél 112. Dat kan echt cruciaal zijn. Als mensen pijn op de borst krijgen, bellen ze wel, maar heeft iemand een verlamde arm, spreekt vreemd of heeft een scheef gezicht dan wordt nog te vaak gedacht ‘dat gaat wel over’. Niet doen dus, bellen!”
Per jaar worden er ongeveer vijfhonderd CVA’s opgenomen in ziekenhuis Bernhoven, daarvan worden ongeveer dertig patiënten getrombolyseerd. Dat kan beter aldus de neuroloog. “Daarom dit symposium want hoe meer patiënten we kunnen trombolyseren, hoe minder de beperkingen zijn.”
naar boven
reageer op deze pagina
stuur deze pagina door
print deze pagina
