Spring naar de content

(Multidisciplinair spreekuur) KIDS-pop

Voor kinderen met problemen bij het poepen of plassen.

Inleiding

U en uw kind hebben een afspraak op het spreekuur van de Kids-pop. Dit spreekuur vindt plaats op de polikliniek kindergeneeskunde (routenummer 041) en is bedoeld voor alle kinderen met plas- en/of poepproblemen, bijvoorbeeld ongewild urineverlies, bedplassen, broekpoepen en obstipatie.
In deze folder kunt u lezen wat het spreekuur van de Kids-pop inhoudt en wat deze voor u en uw kind kan betekenen.Het is goed dat u zich realiseert dat de situatie voor u persoonlijk anders kan zijn dan beschreven in deze folder.

Met welke problemen bezoek je de Kids-pop?

U bezoekt met uw kind het spreekuur van de kids-pop als uw kind poepproblemen of plasproblemen heeft.

Poepproblemen

Problemen bij het poepen is bij kinderen een veel voorkomende klacht. Vaak is obstipatie (verstopping) de aanleiding. Kinderen met obstipatie poepen minder, vaak heeft het kind zelfs dagenlang geen ontlasting of poept in de broek. Het poepen kan pijn doen en het kind moet persen om de soms enorme hoeveelheid eruit te krijgen. Het kind kan de klachten zelf niet benoemen. Hij of zij raakt eraan gewend. Heel vervelend, vooral voor het kind dat hier last van heeft, maar ook voor u als ouder, omdat u zich zorgen maakt.

Als uw kind last heeft van deze klachten heeft dit soms verregaande gevolgen voor uw gezin. Misschien wordt uw kind gepest, om de geur die het met zich meedraagt. Of uw kind wil absoluut niet meer naar zwemles. Onzekerheid en verdriet kunnen ertoe bijdragen dat uw kind zich anders gedraagt dan zijn leeftijdgenoten.

In de meeste gevallen is ongerustheid niet nodig. De kinderarts, verpleegkundig specialist en de klinisch kinder- en jeugdpsycholoog zien regelmatig kinderen met poepproblemen. Verstopping bij kinderen komt zeer veel voor en vaak is er geen speciale oorzaak aan te wijzen en gaan de klachten na behandeling na verloop van tijd weer over. Indien de klachten niet over gaan, kunt u met uw kind terecht bij de kids-pop. De kids-pop is bedoeld voor kinderen vanaf twee jaar die problemen hebben met poepen. Bij de kinderarts/verpleegkundig specialist is reeds de diagnose obstipatieklachten/ poepproblemen gesteld en vaak is er al een behandeling gestart.

Plasproblemen

Bij plasproblemen denken we aan ongewild urineverlies, bedplassen of terugkerende urineweginfecties. Dit kan overdag of juist alleen ’s nachts voorkomen.

Ongewild urineverlies

Je kunt spontaan urine verliezen, te laat bij de w.c. zijn of bij drukverhogende momenten als je moet hoesten, niezen of lachen. Dit kan erg vervelend en ongemakkelijk zijn. De klachten treden op wanneer de bekkenbodemspieren niet op de goede manier of op het juiste moment worden aangespannen of ontspannen of wanneer de blaas overactief is. Er zijn oefeningen om je bekkenbodemspieren te trainen en er bestaat medicatie om je blaas te stabiliseren. Zo kan ongewild urineverlies verminderen of zelfs stoppen.

Bedplassen

We behandelen bedplassen als een kind van zeven jaar of ouder vaker dan één keer per maand in bed plast. De meeste mensen en ook kleine kinderen worden als ze slapen wakker van een volle blaas. Dit reflex is bij bedplassers niet goed ontwikkeld. Ze slapen te diep.

In de regel past de nachtelijke urineproductie van een zesjarig kind in de blaas, zodat de meeste kinderen de nacht door kunnen slapen zonder te hoeven gaan plassen. Dit wordt mede veroorzaakt door een wat hogere ADH-spiegel (= Anti Diuretisch Hormoon: een hormoon dat de urineproductie vermindert) in de nachtelijke uren. Kinderen maken minder ADH aan dan ouderen. Vaak lost dit probleem zich op met het ouder worden van het kind.

Erfelijke oorzaken kunnen een rol spelen bij het ontstaan van bedplassen. Uit verschillende onderzoeken komt naar voren dat het merendeel van de kinderen met bedplasproblemen één of meer familieleden heeft die ook in bed plassen of geplast hebben. In de regel worden bij kinderen met bedplasproblemen geen lichamelijk afwijkingen gevonden. Echter wanneer het bedplassen samen gaat met broekplassen is nader onderzoek wel gewenst en wordt op jongere leeftijd (> 4 jaar) onderzoek en behandeling ingezet.

Doel van het spreekuur Kids-pop

Door de poep- of plasproblemen kunnen eetproblemen, gedragsproblemen en problemen op school ontstaan. Deze problemen versterken op hun beurt weer de poep- of plasproblemen. Hierdoor ontstaat een vicieuze cirkel die doorbroken dient te worden. Vanuit de kids-pop wordt er begeleiding geboden om uw kind en u hierbij te helpen.

Op de kids-pop willen wij optimale zorg bieden aan u en uw kind met poep- en plasproblemen. De aanpak van het probleem is breed georiënteerd want het gaat altijd om een kind als persoon maar ook in relatie met ouders en omgeving. Lichamelijke, psychosociale, emotionele en opvoedkundige aspecten kunnen aan de orde komen. U en uw kind worden actief betrokken bij de aanpak van de problemen door middel van oefeningen en afspraken voor thuis. Soms wordt er gekozen voor spelbegeleiding. Ook reiken wij u adviezen en tips aan voor thuis.

Kids-pop

Het eerste consult van het spreekuur is bij de kinderarts of verpleegkundig specialist. Daarna kan een afspraak worden gemaakt op de Kids-pop. Op de Kids-pop werken een kinderarts, een verpleegkundig specialist, een kinder- en jeugdpsycholoog, een pedagogisch medewerker en een kinderfysiotherapeut heel nauw met elkaar samen om kinderen met poep- of plasproblemen zo goed mogelijk te helpen. Op basis van wat in de gesprekken naar boven komt tijdens het multidisciplinaire spreekuur, kan besloten worden om verder psychologisch onderzoek te doen of pedagogische begeleiding te geven. Ook kan besloten worden de kinderfysiotherapeut in te schakelen. Hierdoor krijgen u en uw kind meer inzicht in de poep- of plasproblemen om deze vervolgens aan te pakken. Het spreekuur vindt plaats volgens afspraak. Een afspraak voor het spreekuur kan alleen worden gemaakt als u door de kinderarts of de verpleegkundig specialist wordt doorverwezen.

De kinderarts  of verpleegkundig specialist

De kinderarts/verpleegkundig specialist stelt een aantal vragen en doet een algemeen lichamelijk onderzoek om na te gaan of er lichamelijke oorzaken zijn voor het poep- of plasprobleem waarvoor nadere medische zorg nodig is. Verder kan de kinderarts/verpleegkundig specialist medicijnen voorschrijven die bijvoorbeeld voorkomen dat het kind telkens verstopt raakt. Want verstopping kan leiden tot ernstige gezondheidsklachten. Dat moet dus voorkomen worden. Soms is het nodig om de darm eerst 'schoon' te maken door middel van een klysma (het toedienen van een medicatievloeistof in de anus). Dit bezoek duurt ongeveer 10 minuten.

De klinisch kinder- en jeugdpsycholoog

De klinisch kinder- en jeugdpsycholoog houdt zich vooral bezig met de verbanden die bestaan tussen de lichamelijke klachten (bijvoorbeeld obstipatie) en gedrag, beleving, gevoelens en relaties van het kind. Hij probeert eventuele achtergronden voor de poep- of plasproblemen te begrijpen. Hoe beter we het ontstaan en het in stand houden van het ongewenste gedrag kunnen begrijpen, des te beter kunnen we een kind en zijn ouders helpen.

De pedagogisch medewerker

De pedagogisch medewerker biedt u en uw kind vooral praktische begeleiding op het gebied van poep- of plasproblemen. Hij/zij geeft met behulp van allerlei, op de leeftijd afgestemde, materialen en middelen uitleg over poep en het spijsverteringskanaal of over plas en het urinewegstelsel. Soms wordt er voor gekozen om de aandacht juist even van het poepen of plassen weg te nemen om meer ontspanning te creëren. Soms wordt gebruik gemaakt van ontspanningsoefeningen en van creatieve activiteiten, zoals kleien, tekenen, schilderen, spel, muziekinstrumenten en toneel. Vervolgens worden hier werkafspraken gemaakt. U kunt hierbij denken aan toilettraining en houding, leefregels, een beloningssysteem, poep- of plasdiploma, voedingsadviezen, ontspanningsoefeningen en pedagogische adviezen.

De kinderfysiotherapeut

De kinderfysiotherapeut die uw kind behandeld is gespecialiseerd in het onderzoeken en behandelen van kinderen met poep- of plasproblemen. Hij/zij behandelt problemen zoals ontlastingsverlies, verstopping, buikpijnklachten, urineverlies, heel vaak moeten plassen, bedplassen en problemen met zindelijk worden. 

Om goed inzicht te krijgen in de klachten zal de kinderfysiotherapeut eerst een uitgebreid gesprek hebben met u en uw kind. Naast het vragengesprek richt het onderzoek van de kinderfysiotherapeut zich op het algemeen motorisch functioneren van uw kind en het functioneren van de bekkenbodemspieren. Als alles duidelijk in beeld is, wordt er in overleg met u en uw kind een behandelplan opgesteld. De behandeling kan bestaan uit informatie en uitleg enerzijds en oefeningen anderzijds. Uitleg over wat er mis gaat en hoe problemen in stand gehouden worden en uitleg over de 'poep- en plasfabriek'. De specifieke oefeningen kan gericht worden op lichaamsgevoel, ademhaling en ontspanning, aanspannen en ontspannen van de bekkenbodemspieren, oefenen van de toilethouding en toiletgedrag en/of droogbedtraining.

Traject van het spreekuur

Achtereenvolgens wordt uw kind op één dagdeel gezien en onderzocht door de kinderarts/verpleegkundig specialist, de kinderpsycholoog, de pedagogisch medewerker en de kinderfysiotherapeut.

De begeleiding wordt ingesteld op de oorzaak van het poep- of plasprobleem en deels de behoefte van u en uw kind. Het is belangrijk dat u positief in de behandeling staat om uw kind support te bieden en daar waar nodig of wenselijk is uw kind te coachen.

Bij het laatste bezoek wordt het hele traject geëvalueerd

Meer lezen

Hierbij vermelden wij diverse informatiebronnen waar u meer kunt lezen over poep- of plasproblemen.

Boeken voor kinderen

  • Joep moet poepen
  • Over een kleine mol die wil weten wie er op zijn kop gepoept heeft
    Wener Holzwarth en Wolf Erlbruch (ISBN: 90.6174.582.9
  • Liselotje op het potje
    Marianne Busser en Ron Schröder (ISBN: 90.269.95601)
  • Het poepboek
    Pernilla Stalfelt (ISBN: 90.76347.07.7)
  • Het grote billen-boek
    Guido van Genechten (ISBN: 90.6822.707.6)
  • Rottige buiken boekje

Boeken voor ouders

  • Verstopping op de kindeleeftijd
    Dr. M.A. Benninga et al. (ISBN: 90.5761.043.4)
  • Uit de luiers; over zindelijk worden
    Hilde Marx en Geri Marx (ISBN: 90.5957.233.5)

Websites voor kinderen

Websites voor ouders

Vragen

Mocht u na het lezen van deze folder nog vragen hebben, bespreek deze dan in het volgende poliklinische bezoek met de kinderarts. Mogelijk kunt u uw antwoord vinden door een kijkje te nemen bij de rubriek veelgestelde vragen.

Telefoonnummer polikliniek kindergeneeskunde: 0413 - 40 19 44.