Spring naar de content

Uitleg aan ouders over de begeleiding van de brusjes (Kinder- en jongerenafdeling)

Inleiding

Uw kind is opgenomen op de kinder- en jongerenafdeling van Ziekenhuis Bernhoven. Deze folder geeft u informatie over de opvang van uw overige kinderen. In deze folder leest u wat de gevolgen en de behoeften kunnen zijn van uw andere kinderen als gevolg van de ziekte van hun broertje of zusje. U leest over tips en trucs om hiermee om te gaan.

Algemeen

De kinder- en jongerenafdeling van Ziekenhuis Bernhoven is in de eerste plaats een plek voor zieke kinderen. De ziekte van uw kind kan heel intensief zijn. Het is een logisch gevolg dat daardoor veel aandacht uitgaat naar uw zieke kind. Maar in veel gevallen  zijn er ook nog broertjes of zusjes: kortweg brusjes genoemd. Doordat de focus in de eerste plaats op het zieke kind ligt, bestaat het risico dat brusjes niet voldoende bij het ziekteproces betrokken worden. Maar de ziekte van hun broertje of zusje kan ook veel impact hebben op de andere brusjes.

Wat zijn brusjes?

Brusjes zijn de broer(s) en zus(sen) van het opgenomen kind.

Gevolgen

Een ziekteproces kan bij het brusje diverse emoties oproepen uit onbegrip, door onmacht, onzekerheid of uit schuldgevoel. Hierbij kunt u denken aan de volgende emoties: woede, verdriet, angst, jaloezie of zelfs een schuldgevoel. Vaak blijkt dat brusjes deze gevoelens moeilijk of helemaal niet uiten. Het opkroppen van deze emoties kan leiden tot lichamelijke klachten, zoals buik- of hoofdpijn.
Door de stress die een ziekteproces met zich meebrengt, kan het voorkomen dat brusjes naast deze emoties ook nog andere problemen ondervinden. Hierbij kunt u denken aan concentratieproblemen, slaapproblemen, stemmingswisselingen, eetproblemen of een terugval in de ontwikkeling (zoals weer gaan bedplassen). Daarnaast kan het functioneren op school in negatieve zin beïnvloedt worden.
Of een kind door deze thuissituatie overbelast raakt, is afhankelijk van een aantal factoren. In de eerste plaats speelt het een grote rol hoe ziek het broertje of zusje is en hoe ingrijpend de gevolgen van deze ziekte zijn voor het gezin. Ten tweede speelt ook het karakter van het kind een belangrijke rol. Het ene kind past zich makkelijker aan dan het andere kind en het ene kind is heel goed in staat om op een positieve manier toch ook aandacht te krijgen, terwijl het andere kind zich volledig wegcijfert of op een negatieve manier aandacht gaat vragen.

Behoeften

Doordat de gevolgen per situatie verschillen, zijn ook de behoeften van brusjes per situatie anders. Over het algemeen hebben brusjes behoefte aan het volgende:

  • het kunnen uiten van gevoelens;
  • het hebben van een veilige thuissituatie waarin ze op een positieve manier aandacht krijgen, waar ze zich geborgen voelen en de dagstructuur gehandhaafd blijft;
  • het verkrijgen van informatie over het ziekteproces;
  • het krijgen van herkenning en erkenning;
  • het blijven uitvoeren van ontspannende activiteiten; ook gedurende het ziekteproces van het zieke broertje of zusje;
  • het bezoeken van de broer of zus die opgenomen is in het ziekenhuis.

Hulpmiddel voor brusjes (van 6-12 jaar) van een chronisch ziek kind of bij langdurige ziekenhuisopname

Het product dat ziekenhuis Bernhoven ter beschikking heeft voor de brusjes heet: ‘Speciaal voor jou’. Dit is een product waarmee de brusjes extra betrokken worden bij het ziekteproces waarin hun zieke broer/zus verkeert. ‘Speciaal voor jou’ is met name ontwikkeld voor brusjes tussen 6 en 12 jaar van chronisch zieke kinderen en voor kinderen die een langere periode opgenomen worden in het ziekenhuis.

Het product bestaat, naast een folder, uit twee delen, te weten het brusjespaspoort en de B-Box.

Brusjespaspoort

Het brusjespaspoort is een tweedelig boekje. Het eerste deel van het boekje kan het brusje thuis zelf invullen. Hierin kan hij/zij aangeven wie hij/zij is, wat hij/zij van het ziekenhuis vindt etc. Het tweede deel is speciaal voor u als ouder bedoeld. Hierin kunt u zelf allerlei informatie invullen. Het ingevulde ‘brusjespaspoort’ levert u in bij de pedagogisch medewerker. Aan de hand van het ingevulde paspoort kan een pedagogisch medewerker zien waar het brusje eventueel behoefte aan heeft en hierop inspelen. Als dit duidelijk is, komt het tweede deel, de B-Box, aan de orde.

B-box

In de B-Box (Brusjes-box) zitten kaartjes die verbonden zijn met het brusjespaspoort. Deze kaartjes bevatten opdrachten die gedaan kunnen worden door het brusje, al dan niet samen met het zieke kind, de pedagogisch medewerker of u als ouder. Op deze manier wordt het brusje vanuit het ziekenhuis extra betrokken bij het ziekteproces. De pedagogisch medewerker legt aan u als ouder exact uit wat er van u verwacht wordt.

Hulpmiddel/product voor brusjes (< 6 jaar) van een couveusebaby

Naast de B-BOX heeft de kinderafdeling ook een brusjeskoffer. Dit is een koffer speciaal voor broertjes of zusjes (brusjes) van baby’s die zijn opgenomen op de couveuse-unit van Ziekenhuis Bernhoven.

Brusjeskoffer

Eventuele broertjes en zusjes van een couveusekind snappen vaak niet wat er gaande is. Ze hebben er een nieuw broertje of zusje bij, maar die is niet thuis. Ook hun ouders zijn niet vaak thuis. Wanneer ze voor het eerst naar het ziekenhuis gaan om hun broertje of zusje te bewonderen, schrikken ze vaak van de nieuwe baby. Ze zien pleisters, draadjes en apparaten rondom hun nieuw broertje of zusje staan. Het is moeilijk voor ouders om goed uit te leggen wat er precies gaande is, vooral als de andere kinderen nog jong zijn. Voor deze doelgroep is de brusjeskoffer ontwikkeld.
Deze koffer bevat verschillende materialen waarmee het brusje spelenderwijs vertrouwd kan raken met hetgeen er rondom de baby in het ziekenhuis gebeurt en kunnen ze betrokken worden bij de zorg voor hun nieuwe broertje of zusje. De brusjeskoffer kan geleend worden via het ziekenhuis. De verpleegkundigen of pedagogisch medewerkers kunnen u hier meer over vertellen.

Voor meer informatie

Ook bestaan er boeken waarin veel beschreven wordt voor u als ouder over de begeleiding van brusjes, zoals:

 

Titel Auteur

- Wij zijn er ook nog! Broers en zussen van langdurig

zieke kinderen

Bonnema, J. Tielen, L &

Huizinga, A. (2002)

- Bijzondere broers en zussen. Verhalen en tips voor broers en  zussen van kinderen met een handicap of ernstige ziekte  Hames, A. en McCaffrey, M. (2006)
- Broer-zusrelaties: het eco-systemisch gezicht-punt  E. Tilmans-Ostyn & Meynckens-Fourez, M. (2008)


De volgende boeken zijn speciaal voor brusjes bedoeld:

Titel Auteur
- Altijd weer wat Florine Puts
- Maar ik wil ook aandacht Zara Hulscher
- Wacht even J. Vonckeman
- Oneerlijk Richard Backers
- Mijn broertje is een marsmannetje Brigitte Minne
- Een e-mail van Lumie Ben Slingeberg
- Achtste groepers huilen niet  Jacques Vriens
- Ik heb een zusje maar ik mag alleen naar haar kijken  Maaike Sigar, Richard de leeuw en Dick

Op de website www.brusjes.nl kunt u ook meer informatie vergaren over dit onderwerp.

Vragen

Indien u vragen heeft nadat u deze folder gelezen hebt, kunt u op de afdeling terecht bij de pedagogisch medewerksters van Bernhoven op telefoonnummer 0413 - 40 34 17.

Kinderwebsite

Bernhoven heeft een eigen kinderwebsite: www.bernhovenkids.nl. Hier kunt u, maar ook uw kind(eren) kennis maken met het ziekenhuis. Zo kunt u zich samen voorbereiden op een bezoek aan Bernhoven.