Spring naar de content

Veelgestelde vragen m.b.t. 'Samen beslissen'

De Federatie Medisch Specialisten en Patiëntenfederatie Nederland zijn de initiatiefnemers van deze campagne. De Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ) en de Nederlandse Federatie van Universitair Medische Centra (NFU) zijn samenwerkingspartners. De campagne wordt mogelijk gemaakt dankzij subsidie van ZonMw en Zorginstituut Nederland. Bernhoven is gevraagd om één van de drie voorbeeldziekenhuizen te zijn bij de aftrap van deze campagne.

De campagne ‘Betere zorg begint met een goed gesprek’ heeft als doel het gesprek over samen beslissen tussen arts en patiënt te stimuleren en te motiveren. De campagne is een bewustwordingscampagne die vooral een stimulans wil geven aan de bestaande ontwikkelingen rondom Samen beslissen. Het legt een fundament om op voort te bouwen. Ziekenhuizen die aan deze campagne mee doen (waaronder Bernhoven), dragen daarmee uit dat zij samen beslissen belangrijk vinden en dit samen met de patiënt willen doen en waar nodig willen verbeteren.

Omdat blijkt dat de meerderheid van de patiënten wil meebeslissen over hun zorg als dit nodig is, maar dit in de praktijk nog regelmatig niet gebeurt. Uit een groot internationaal onderzoek blijkt dat 63 procent van de patiënten samen wil beslissen. Uit een peiling van Patiëntenfederatie Nederland uit 2014 bleek dat 70 procent van de deelnemers dit altijd wil en 28 procent soms.

Recentere cijfers laten zien dat patiënten aangeven dat artsen vaker meerdere behandelopties voorleggen. Op de honderd patiënten zijn er toch nog vijftien patiënten die zich te weinig betrokken voelen bij de uiteindelijke beslissing over hun behandeling, en geeft vier op de tien patiënten aan na een gesprek met de specialist niet de ervaring te hebben dat hij/zij een waardevolle bijdrage aan het gesprek heeft geleverd. Dit blijkt uit een voorlopige peiling (september 2016) onder 4602 patiënten over Samen Beslissen van de Patiëntenfederatie Nederland.

Samen Beslissen heeft voordelen, voor zowel artsen, patiënten, als de zorg in het algemeen:

  • Patiënten krijgen de zorg die het best bij hun persoonlijke situatie past. Dat kan op medische gronden zijn, maar ook de omstandigheden thuis kunnen een rol spelen bij de afweging. Zo kan het bijvoorbeeld zijn dat iemand thuis absoluut niet gemist kan worden en daarom niet opereren, of de operatie even uitstellen, wenselijker vindt dan wel opereren;
  • Samen Beslissen leidt tot tevreden patiënten;
  • De kwaliteit van zorg is gebaat met Samen Beslissen. Zo neemt de compliance toe: patiënten houden zich beter aan een gekozen behandelstrategie als ze samen met de specialist een besluit hebben genomen. Ook zijn er aanwijzingen dat behandelingen beter aanslaan en minder onnodige behandelingen plaatsvinden, al vraagt dit nog om meer onderzoek;
  • Tot slot is Samen Beslissen ook ethisch gezien wenselijk; het ligt in lijn met de huidige waarden en normen in de maatschappij.

 

(1) als zowel de specialist als de patiënt betrokken zijn;

(2) als beiden informatie delen;

(3) als beiden stappen zetten om consensus te bereiken over de gewenste behandeling;

(4) en als overeenstemming wordt bereikt over welke behandeling wordt ingezet.

Met een goed gesprek bedoelen we een open gesprek tussen de arts en de patiënt. Om tot optimale beslissingen over iemands zorg te komen, hebben zij elkaar nodig. De medische kennis en kunde van de specialist, en de kennis over het eigen lijf en leven van de patiënt.

Om tot zo’n goed gesprek te komen, is het van belang dat artsen in het ziekenhuis de medische voor- en nadelen van verschillende mogelijkheden bespreken, en vragen naar de persoonlijke situatie en wensen van patiënten. Daarnaast is het ook van belang dat patiënten vertellen over hun persoonlijke situatie en dat zij vragen naar hun mogelijkheden. Dit wordt ook wel ‘Samen beslissen’ genoemd.