Lumbaalpunctie (Ruggenprik)

Binnenkort krijg je in Bernhoven een ruggenprik. In medische termen noemen we dit een lumbaalpunctie. Bij een ruggenprik wordt een kleine hoeveelheid ruggenmergvocht (liquor) uit je lichaam gehaald. Bij sommige ziekten verandert de samenstelling van het ruggenmergvocht. Daarom wordt het vocht in het laboratorium onderzocht. In deze folder leggen we je uit hoe de lumbaalpunctie verloopt.

Een ruggenprik verloopt meestal zonder problemen. Soms komt de arts tijdens de punctie dicht bij een zenuw. Je kunt dan een korte pijnscheut of een gevoel van een elektrische schok in je been voelen. Dit kan pijnlijk zijn, maar is niet gevaarlijk.

Ongeveer één op de vijf mensen krijgt na het onderzoek hoofdpijn. Deze hoofdpijn wordt minder als je plat op je rug ligt. De hoofdpijn is vervelend, maar niet gevaarlijk. De oorzaak is dat er wat ruggenmergvocht uit het prikgaatje lekt. Meestal sluit dit gaatje zich binnen enkele dagen vanzelf.

Soms kun je napijn hebben op de plek van de prik. Dit voelt meestal als een blauwe plek.

De punctie

Hoe bereid je je voor?

Voor dit onderzoek zijn geen speciale voorbereidingen nodig.

Gebruik je bloedverdunners, zoals Sintromitis of Marcoumar? Dan vertelt je arts wat je hiermee moet doen.

Na het onderzoek moet je een tijd plat blijven liggen. Het kan prettig zijn als iemand met je meekomt. Deze persoon kan niet bij het onderzoek aanwezig zijn.

Rijd na het onderzoek niet zelf naar huis. Zorg ervoor dat iemand je kan ophalen.

Waar meld je je?

Meld je op de afgesproken dag en tijd bij de balie van het Ambulant Centrum van Bernhoven, afdeling Dagbehandeling.

Hoe verloopt de punctie?

Je neemt plaats op een bed. Meestal zit je rechtop. Soms lig je op je zij.

De neuroloog voelt aan je wervelkolom en maakt de huid op de prikplaats schoon.

De prik wordt gegeven in het onderste deel van je rug, tussen de lendenwervels. Op deze plek zit ruggenmergvocht. De neuroloog brengt een dunne naald tussen de wervels om een beetje van dit vocht af te nemen. Er wordt dus niet in het ruggenmerg geprikt.

De neuroloog vraagt je om je rug zo bol mogelijk te maken en tegelijk te ontspannen. Zo kan de naald makkelijker tussen de wervels worden ingebracht. Soms moet de arts even zoeken naar de juiste plek.

Het prikken voelt ongeveer hetzelfde als een prik voor bloedafname. Van het afnemen van het ruggenmergvocht voel je niets. Het vocht wordt opgevangen in een buisje. Daarna haalt de neuroloog de naald weg en krijg je een pleister op de prikplaats.

Na de punctie

De neuroloog bepaalt hoe lang je plat moet blijven liggen en wanneer je naar huis mag.

De verpleegkundige controleert regelmatig hoe het met je gaat en geeft je iets te drinken.

Meestal kun je ongeveer één uur na de lumbaalpunctie naar huis.

Uitslag

De uitslag van het laboratorium is meestal na drie weken bekend. Soms duurt dit langer.

Tijdens je volgende afspraak op de polikliniek bespreekt de neuroloog de uitslag met je.

Adviezen voor thuis

De eerste twee weken na de punctie kun je last krijgen van hoofdpijn en/of misselijkheid.

Heb je deze klachten? Dan is het advies om:

• drie tot vier dagen strikte bedrust te houden
• veel te drinken, minimaal acht glazen per dag
• zo nodig paracetamol te gebruiken tegen de hoofdpijn

Neem contact op met de polikliniek Neurologie als:

• je koorts krijgt
• de hoofdpijn na drie tot vier dagen bedrust niet minder wordt

Doe op de dag van de punctie geen zware inspanningen. Buk niet veel, til geen zware dingen en ga niet werken.

Heb je nog vragen?

Deze informatie is een aanvulling op het gesprek met je arts. Het kan zijn dat jouw situatie anders is dan in deze folder staat beschreven.

Heb je na het lezen nog vragen? Stel deze dan gerust aan je neuroloog.

Polikliniek Neurologie
Telefoon: 0413 - 40 19 53

Meer informatie vind je in de folder Lumbaalpunctie (ruggenprik) van de Nederlandse Vereniging voor Neurologie.